Manastir Tumane

Manastir Tumane, koji se nalazi u blizini Golupca, u narodu je poznat kao sveto mjesto gdje se vjernici mole za svoje ozdravljenje ili za spas svojih najbližih koji boluju od najtežih bolesti. Ovaj srpski pravoslavni manastir je 2019. godine obilježio 630 godina postojanja i iz godine u godinu privlači sve veći broj vjernika. Manastir Tumane je posvjećen svetom Zosimu, a osnovan je u drugoj polovini 14. vijeka, kao zadužbina kosovskog junaka Miloša Obilića. U ovom manastiru se vjekovima kao grob, a sada kao najveća svetinja, čuvaju mošti svetog Zosima Tumanskog. Manastirski kompleks se sastoji od glavne crkve, konaka, isposnica, kapele kao i drugih ekonomskih zgrada poput štala i staja. Glavna crkva je od svog postojanja posvjećena svetom arhangelu gavrilu i sagrađena je u srpsko vizantijskom stilu a u naosu crkve se nalazi kivot sa moštima svetog Zosima Sinajita. Što se tiče fresaka, manastir je posljednji put freskopisan 1991. godine. Na manje od kilometar udaljenosti od manastira, u gustoj šumi nalazi se isposnica svetog Zosima. U neposrednoj blizini se nalaze dvije manje pećine povezane uskim prolazom. Jedna od njih je preuređena u pećinsku crkvicu. Pokraj isposnice nalazi se čudotvorni izvor, a iza njega prelijep šumski vodopad. Preko puta manastirske crkve nalazi se stara vodenica koja je pre par godina adaptirana u gostoprimnicu, sa pastrmskim ribnjakom. Pored ribe, tu su i proizvodi iz manastirske ekonomije: vina i rakije, domaći sir i kajmak, domaći sokovi i drugi proizvodi vrednih monaških ruku. Posebno je značajno napomenuti da ne postoji cjenovnik, svaki gost može ostaviti shodno svojim mogućnostima prilog za obnovu manastirskog kompleksa. Kao i sam manastir, gostoprimnica je otvorena od 7 do 20 časova. Mjesta se ne moraju rezervisati (osim za velike grupe) i svi su uvijek dobrodošli. Manastir tumane inače važi za mjesto u kojem se vjernicima dešavaju velika čudesa. Postoje brojna iskustva vjernika kojima su molitva i boravak u manastiru pomogli. Osećajući da je manastir Tuman jedna od najvećih pravoslavnih svetinja, vjekovima ga zovu Đerdapski Ostrog, prepoznajući isti blagodatni dar iscjeljivanja kod svetog Vasilija i svetog Zosima. manastir Nimnik Nalazi se na putu Požarevac – Veliko Gradište, a na jugoistoku od sela Kurjače (opština Veliko Gradište), na 3 km udaljenosti od puta, u hrastovoj šumi. Ime manastira potiče vjerovatno od vlaške riječi „nimik“ (neznan, nepoznat) po nepoznatom svetitelju čiji se grob nalazi u kapeli Svetinja uz crkvu. Starešine manastira bile su: Paraskeva Jovanović, Ilarija Sretenović i Jefrosinija Milanović igumanija koja najzaslužnija za obnovu ovog manastira. Prema predanju crkvu je sazidao vojvoda Bogosav nakon 1376. godine, kada je oblast severnog Braničeva pripala knezu Lazaru. Nimnik se kao metoh manastira Ravanica prvi put pominje u ravaničkoj povelji, a u turskim poreskim knjigama od prve polovine 16. vijeka. U svom izvještaju iz 1733/34. godine Maksim Ratković daje opis vrlo stare crkve, zidane kamenom, sa svodom od kamena, neokrečene i pokrivene šindrom. Imao je ikonostas na kome su se po izuzetnoj ljepoti i starosti izdvajale carske dveri i dvije prestone ikone, za koje kaže da ih nema ni u jednom drugom manastiru. Nimnik je paljen i rušen za vrijeme Kočine krajine i nakon Prvog srpskog ustanka, a u značajnoj mjeri obnovljen 1825. godine, o čemu svjedoči Joakim Vujić. Tada je crkva obnovljena od tvrdog materijala, sa drvenim svodom i podom od opeke. Ispred crkve je 1841. godine podignuta zvonara, a severozapadno od crkve je izgrađen konak u kome je 1851 -1853. godine radila jedna od prvih škola u kraju. Zgrada je imala trem i tri prostorije, od kojih su dvije bile učionice.